Werknemersloyaliteit is vandaag de dag van groot belang voor werkgevers. Immers, één van de manieren voor een bedrijf om zich te onderscheiden van de toenemende concurrentie, is middels (toegewijd) personeel. Maar wanneer is er ontegenzeggelijk sprake van werknemersloyaliteit en hoe kan een werkgever achterhalen of zijn personeel loyaal is en daarmee impliceert de organisatie trouw te blijven?
Alle definities van loyaliteit in acht nemend en inspelend op de huidige, veranderlijke maatschappij kan een definitie van loyaliteit worden gegeven die onderscheidend is van het begrip ‘verbintenis’ en rekening houdt met het moraal van de werknemer:
'Loyaliteit wordt weerspiegelt in gedrag dat gelinkt kan worden aan een impliciete belofte, vrijwillig gemaakt door een individu dat opereert in een gemeenschap van onderling afhankelijke individuen, om trouw te blijven aan algemeen geworden morele principes in aansluiting op individuele en collectieve doeleinden.'
Om als organisatie te kunnen testen of een werknemer voldoet aan de bovengenoemde definitie van loyaliteit, dient de werknemer doorgelicht te worden op basis van drie factoren, te weten: normatieve binding, loyale houding en toegepaste loyaliteit.
Normatieve binding
Normatieve binding vertegenwoordigt een gevoel van verplichting om bij een organisatie te blijven. Dit gevoel wordt bepaald door verschillende factoren die een werknemer doen besluiten wel of niet in dienst te blijven bij een organisatie. Normatieve binding speelt in op werknemersethiek in relatie tot de organisatie. Wat is vanuit het oogpunt van de werknemer al dan niet juist om te doen in relatie tot zijn/haar bedrijf. Door werknemers te confronteren met onderstaande stellingen, kan de mate van normatieve binding worden bepaald:
- Ik voel een verplichting om bij mijn huidige werkgever te blijven.
- Zelfs als het me bepaalde voordelen zou opleveren, heb ik nog het gevoel dat het niet goed zou zijn om op dit moment mijn bedrijf te verlaten.
- Ik zal mijn organisatie op dit moment niet verlaten, want ik heb het besef dat ik bepaalde verplichtingen heb jegens mijn collega’s.
- Mijn organisatie verdient mijn loyaliteit.
- Ik zou me schuldig voelen, als ik mijn organisatie op dit moment zou verlaten.
- Ik ben het mijn organisatie verschuldigd, dat ik me volledig inzet.
Loyale houding
Een al dan niet loyale houding wordt bepaald door de gevoelens van een werknemer jegens collega’s en de gedeelde morele principes die binnen een organisatie worden gehanteerd. Wederom speelt werknemersethiek een rol, maar dan in relatie tot collega’s. Door werknemers te confronteren met de volgende stellingen, kan de mate van de loyale houding van een werknemer worden bepaald:
- Mijn gedrag op het werk reflecteert de morele principes, die worden gesteund door mijn collega’s.
- In het oplossen van ethische dilemma’s binnen mijn werk, gebruik ik de standaarden van mijn team als richtlijn.
- Ik voel een loyaliteitsbesef jegens mijn collega’s.
Toegepaste loyaliteit
Toegepaste loyaliteit omvat de toepassing van de gedeelde morele principes in gemeenschappelijke team dilemma’s. Waar het bij de loyale houding meer gaat om verwacht gedrag, gaat het bij toegepaste loyaliteit om het omzetten van de verwachtingen in actie. Door werknemers te confronteren met de stellingen die onderstaand worden weergegeven, kan de mate van toegepaste loyaliteit worden bepaald:
- Ik verwacht dat mijn collega’s direct actie ondernemen op onethisch gedrag, dat plaatsvindt binnen ons team.
- Mijn morele waarden en de morele waarden van mijn collega’s zijn grotendeels gelijk.
- Een van de meest belangrijke factoren, die een rol spelen bij beslissingen die ik neem met betrekking tot mijn werk, is het potentiële effect dat mijn acties hebben, op mijn directe collega’s.
Loyale werknemer?
Optimale werknemersloyaliteit wordt bereikt indien een werknemer aangeeft het helemaal eens te zijn met alle bovengenoemde stellingen. Daarbij dient de kanttekening te worden geplaatst, dat bovengenoemde stellingen een algemeen karakter hebben. De stellingen kunnen ook organisatiespecifiek, worden ingezet en worden geïllustreerd met bedrijfsrelevante voorbeelden, zolang de tien stellingen in essentie maar gelijk blijven. In de praktijk zal blijken dat een situatie van optimale werknemersloyaliteit zelden voorkomt. Dit houdt in dat er voor de werkgever altijd werk aan de winkel blijft. Aan de hand van de score die de werknemer boekt, op basis van bovenstaande stellingen, kan de werkgever bepalen, waar het mogelijke probleemgebied zit en waar hij/zij in moet investeren, om een grotere mate van werknemersloyaliteit te creëren. Wanneer een werkgever streeft naar optimale werknemersloyaliteit en daar in investeert, zal hij/zij daar zeker wat voor terugkrijgen. Uiteindelijk zal de werknemersloyaliteit bijdragen aan een onderscheidende concurrentiepositie en een goede serviceperceptie bij de klant.
Bron: Journal of Managerial Issues. Reviewed by Froukje de Boer (juni 2007).
|
